جراحی لاپاروسکوپی معده

عمل جراحی معمول‌ترین درمان برای سرطان معده است که می‌تواند به صورت باز یا لاپاروسکوپیک انجام شود. دو نوع عمده عمل جراحی سرطان معده وجود دارد که عبارتند از:

  1. ناکامل: جراح بخشی از معده مبتلا به سرطان را بر می‌دارد و در صورت لزوم، بخشی از مری یا روده کوچک را نیز بر خواهد داشت. غدد لنفاوی مجاور و دیگر بافت‌ها نيز ممکن است برداشته شوند.
  2. کامل: پزشک تمام معده، غدد لنفاوی مجاور، بخش‌هایی از مری و روده کوچک و دیگر بافت‌های نزدیک تومور را بر می‌دارد در مواردی طحال نیز برداشته می شود. سپس جراح مری را مستقیماً به روده کوچک وصل می‌کند و با استفاده از بافت روده یک معده جدید می سازد.

در سرطان معده، نگرانی راجع به خوردن بعد از عمل جراحی امری طبیعی است. جراح در ضمن عمل، یک لوله برای تغذیه در درون روده کوچک تعبیه می کند. این لوله به بیمار کمک می‌کند در حالی ‌که دوره نقاهت را می‌گذراند، تغذیه کافی هم دریافت کند.

کاهش وزن پس از جراحی سرطان معده، بطور معمول پيش می آيد و براي مقابله با آن بايد در تغذيه خود تغيير ايجاد كنيد. مشکل شایع دیگر پس از عمل معده، سندرم دامپینگ است. این مشکل وقتی اتفاق می‌افتد که غذا یا مایع به سرعت وارد روده کوچک شود. این امر می‌تواند باعث انقباض عضلات شکم، نفخ، اسهال، سرگیجه و تپش قلب شود. خوردن وعده‌های کوچک‌تر از سندرم دامپینگ جلوگيری می كند. همچنین شايد لازم باشد غذاها و نوشیدنی‌های خیلی شیرین مانند کلوچه‌ها، آبنبات، سودا و آبمیوه‌ها را کاهش دهید. شايد مکمل‌های روزانه ویتامین و مواد معدنی مانند کلسیم لازم باشد همچنین ممکن است به تزریق ویتامین 12B نیاز پیدا کنید.

پس از جراحی، زمان بهبودی در هر شخص متفاوت است. در چند روز اول احساس ناراحتی می کنید. برای مقابله با درد، داروهايی را برای شما تجويز می كنند. پس از جراحی، اگر شما به مسکن بیشتری نیاز داشتید، پزشک برنامه شما را با وضعیتتان مطابقت می دهد.

بسیاری از بيماران که عمل جراحی معده دارند، برای مدتی احساس ضعف و خستگی می‌کنند. عمل جراحی گاهی باعث یبوست یا اسهال می شود. معمولاً با بروز این علایم، رژیم غذایی را تغيير می دهند و يا با استفاده از دارو به مقابله با آن می پردازند.

  • خوردن وعده‌های غذایی مختصر با برنامه‌ریزی منظم
  • آرام غذا خوردن و كاملاً جویدن
  • تجویز مكمل‌های ویتامینی و معدنی طبق دستور
  • تجویز آنزیم‌های پانكراسی و یا نمك‌های صفراوی طبق دستور
  • تزریقات منظم ویتامین 12B و پیگیری آزمایش‌های خون
  • آموزش در مورد بروز اسهال، انواع آن و داروهای ضد آن
  • استفاده از نان و غلات سبوس‌دار، ماهی و سبزیجات تازه
  • پرهیز از نوشیدن الکل و کشیدن سیگار
  • آموزش در مورد علایمی مانند:
    1. سندرم دامپینگ زودرس (گرفتگی عضلات شكم، ضعف، برافروختگی چهره، تپش قلب و سر گیجه)
    2. سندرم دامپینگ تأخیری (اضطراب، تپش قلب، سر گیجه، ضعف و عرق ریزی)
  • مراجعه در موارد زیر:
    1. تهوع مداوم، نفخ شکم، ناراحتی، خستگی و ضعف مداوم، مدفوع چرب و دارای بوی بد و درد یا سوزش اپی گاستریک.

حتماً درمان را به صورت کامل انجام دهید و با توجه به درمان‌های اخیر که امکان بهبودی را بسیار بالا برده است، زیر نظر پزشکان متخصص انکولوژی و رادیوتراپی اقدام به درمان مناسب کنید و مطمئن باشید در صورتی که بیماری به موقع تشخیص داده شود و درمان گردد، نتایج مطلوبی از درمان حاصل خواهد شد.

پس از اینکه غذا بلعیده شد، از طریق لوله‌ای به نام مری وارد معده می‌شود. دیواره معده از پنج لایه تشکیل شده است. داخلی‌ترین لایه، لایه مخاطی نامیده می‌شود که اکثر سرطان‌های معده نیز از این قسمت شروع می‌شوند. هر چه سرطان، بیشتر به بافت‌های زیرین معده نفوذ نماید احتمال بهبودی کاهش می‌یابد.
معده گشادترین بخش لوله گوارش است. ظرفیت طبیعی آن حدود یک لیتر می‌باشد. انتهای بالای معده توسط مری به سمت دیافراگم کشیده می‌شود و انتهای پایینی آن به علت اتصال به دوازدهه تا حدودی متحرک است.
میزان بروز مرگ و میر ناشی از سرطان معده به دلایل نامشخص در طی 60 سال اخیر کاهش یافته‏ است. سرطان معده در طبقات اجتماعی– اقتصادی پایین شایع‌تر است. مهاجرانی که از مناطق با شیوع بالا به نواحی با شیوع پایین سفر کرده‏اند، استعداد ابتلای قبلی را حفظ نموده‌اند ولی ریسک گرفتاری در فرزندان آن‌ها شبیه جمعیت محل اسکان جدید خواهد بود. این یافته نشان می‌دهدکه احتمالاً یک عامل محیطی که از سنین پایین شخص را تحت تأثیر قرار می‏دهد مسئول ایجاد سرطان معده است و بیش از همه، عوامل مستعد کننده موجود در رژیم غذایی مورد توجه قرار گرفته‏ اند.

عوامل مؤثر در سرطان معده

  • مصرف طولانی غظت بالایی از نیترات‌ها در غذاهای دودی، خشک و نمک سود.
  • عوامل خارجی که سبب رشد باکتری‌های تبدیل کننده نیترات در معده می‌گردند.
  • غذای آلوده به باکتری هلیکوباکترپیلوری و نیز عوامل داخلی که سبب رشد باکتری‌های تبدیل کننده نیترات در معده می‌گردند.
  • مصرف الکل و سیگار.
  • کاهش اسیدیته معده.
  • سابقه جراحی معده در گذشته (برداشتن قسمت انتهای معده).
  • گاستریت آتروفیک (بیماریی که در خلال آن جدار معده دچار تحلیل می‌شود).
  • تماس‌های طولانی با داروهایی که ترشح اسید معده را می‌کاهند (2H بلوگرها).
  • زخم‌های معده و برخی پولیپ‌ها (پولیپ‌هایی که استعداد بدخیمی دارند).
  • هیپرتروفی شدید (رشد بیش از حد سلول‌ها) در چین‌های معده با شیوع بالای بدخیمی همراه است.
  • در افراد دارای گروه خونی A نسبت به گروه خونی O، میزان بروز سرطان معده بیشتر است.
  • در جنس مذکر نیز شیوع آن بیشتر است.

سرطان‌های سطحی در اکثر موارد علامتی ایجاد نمی‌کنند اما با رشد تومور، بیمار از ناراحتی در قسمت فوقانی شکم شکایت دارد که از یک احساس پری مبهم بعد از غذا خوردن تا درد شدید متغیر است. بی‏اشتهایی که غالباً با تهوع خفیف همراه می‌باشد، شایع است اما شکایت اولیه بیمار نمی‌باشد و در نهایت کاهش وزن قابل توجه ایجاد می‌شود.
تهوع و استفراغ به ویژه هنگامی که تومور در ناحیه انتهایی معده قرار دارد از علایم اصلی هستند. در تومورهای ناحیه ابتدایی معده، اختلال در بلع (دیسفاژی) علامت اصلی بیماری است. در مراحل اولیه سرطان معده، علایم فیزیکی وجود ندارد و کشف توده شکمی قابل لمس در اغلب موارد نشان دهنده رشد طولانی مدت و انتشار موضعی تومور می‌باشد. شایع‌ترین محل برای انتشار خونی تومور معده، کبد است. کم خونی، فقر آهن در مردها و خون مخفی در مدفوع در هر دو جنس باید شک به ضایعات دستگاه گوارش را برانگیزاند.

تشخیص
رادیوگرافی ساده‌ترین شیوه تشخیصی جهت ارزیابی یک بیمار مبتلا به شکایات از ناحیه سر معده می‏باشد. بیوپسی به کمک آندوسکوپی از معده و بررسی میکروسکوپی روی نمونه‏ هایی که با برس تهیه شده‏ اند، جهت رد تشخیص بدخیمی در تمام مبتلایان به زخم معده کاربرد دارند.

درمان

  • برداشتن کامل تومور به کمک جراحی و برداشتن غدد لنفاوی مجاور تنها شانس بهبودی می‌باشد.
  • برداشتن معده به طور ناکامل درمان انتخابی بیماران مبتلا به سرطان قسمت انتهایی معده است در حالی که برای تومورهای ابتدایی معده، برداشتن کامل یا نزدیک به کامل معده الزامی است.
  • برداشتن وسیع غدد لنفاوی به همراه جراحی معده موجب افزودن خطر بروز عوارض گردیده و طول عمر بیماران را نیز بالا نمی‌برد. عود تومور تا 8 سال پس از جراحی محتمل است.
  • پیش آگهی بیماران بعد از جراحی، به وسعت نفوذ تومور به جدار معده وابسته است.
  • آدنوکارسینوم معده در برابر اشعه، تقریباً مقاوم است. نقش اصلی پرتو درمانی در سرطان معده فقط در جهت تسکین درد می‌باشد.
  • داروهایی که در شیمی درمانی سرطان معده بکار می‌روند موجب کاهش حجم تومور می‌شوند.
  • پرتو درمانی و شیمی درمانی در صورتی که بطور توأم پس از عمل جراحی بکار برده شوند موجب کاهش عود و افزایش بقا می‏گردند.
  • در صورت فقدان تجمع مایع در شکم و انتشار شدید تومور به کبد یا صفاق باید اقدامات جراحی در جهت برداشتن ضایعه اولیه صورت گیرد چرا که کم کردن حجم تومور باقیمانده بهترین روش تسکین بیماری است.

همچنین ببینید